
ภาพจากโรงงานก็ดูสวยอยู่แล้ว แล้วทำไมยังต้องทำ Video Calibration?
Video Calibration สำหรับ Epson EH-TW9400
หลายคนถามว่าภาพจากโรงงานก็ดูสวยอยู่แล้ว…
คำถามนี้เป็นคำถามที่ผมเจอบ่อยที่สุดครับ
หลายคนเปิด Epson EH-TW9400 ครั้งแรกก็รู้สึกว่าภาพสวยแล้ว สีสันดี ความสว่างก็ดี เปิดดูหนังได้สนุกโดยแทบไม่ต้องปรับอะไรเพิ่ม
แล้วทำไมยังต้องทำ Video Calibration อีก?
คำตอบของผมคือ
เพราะเราไม่ได้ต้องการแค่ภาพที่สวย แต่ต้องการภาพที่สวยที่สุด เท่าที่ระบบชุดนั้นจะทำได้
โปรเจคเตอร์ทุกเครื่องออกจากโรงงานด้วยการตั้งค่ามาตรฐาน แต่เมื่อมาติดตั้งในบ้านจริง ทุกอย่างเปลี่ยนไปทันที
จอภาพที่ใช้ไม่เหมือนกัน
เครื่องเล่นแต่ละรุ่นให้สัญญาณภาพแตกต่างกัน
AV Receiver หรือ Video Processor แต่ละตัวก็มีการประมวลผลไม่เหมือนกัน
แม้แต่ห้องที่ติดตั้ง สีผนัง สีเพดาน ระยะฉาย หรือแสงสะท้อนภายในห้อง ก็ล้วนส่งผลกับภาพที่เราเห็น
เพราะฉะนั้น ต่อให้เป็น Epson EH-TW9400 เหมือนกัน ผลลัพธ์ที่ได้ก็ไม่จำเป็นต้องเหมือนกัน
และนี่คือเหตุผลที่ Video Calibration ไม่ได้เป็นการปรับเฉพาะโปรเจคเตอร์
แต่เป็นการปรับให้โปรเจคเตอร์เครื่องนั้น ทำงานร่วมกับระบบทั้งหมดในห้องนั้นได้ดีที่สุด

ก่อนจะเริ่ม Calibration ผมขอดูหนังก่อน
หลายคนคิดว่าเวลาไปหน้างาน สิ่งแรกที่ผมทำคือเสียบ Meter แล้วเปิดโปรแกรมวัด
จริง ๆ แล้วไม่ใช่ครับ
ผมจะขอเปิดหนังดูก่อน
เพราะสุดท้ายแล้ว สิ่งที่ลูกค้าดูทุกวันคือภาพยนตร์ ไม่ใช่กราฟ
ผมอยากเห็นภาพแบบเดียวกับที่เจ้าของเครื่องเห็น
อยากรู้ว่า Skin Tone ให้ความรู้สึกยังไง
Shadow ยังมีรายละเอียดไหม
Whites ดูสะอาดหรือเปล่า
ภาพมีมิติแค่ไหน
เครื่องนี้ พอดูครั้งแรก ผมรู้สึกว่าภาพโดยรวมถือว่าดีครับ
ถ้าเป็นคนทั่วไป หลายคนก็คงบอกว่าภาพสวยแล้ว
แต่พอดูต่อเนื่องไปสักพัก จะเริ่มเห็นรายละเอียดเล็ก ๆ ที่ยังสามารถทำให้ดีขึ้นได้
Whites ยังไม่ค่อยสะอาดเท่าที่ควร
Shadow ยังมีรายละเอียด แต่ความลึกของภาพยังไม่เด่น
เวลาเจอฉากสว่าง Midtone ค่อนข้างยกขึ้น ทำให้ภาพดูโปร่งกว่าที่ควร ความรู้สึกของระยะหน้า-หลังในภาพยังไม่ชัด ตัวละครยังไม่ค่อยลอยออกจากฉากหลัง
มันไม่ใช่อาการที่ดูออกในห้านาทีแรก
แต่เป็นความรู้สึกที่เริ่มชัดขึ้นเมื่อเรานั่งดูหนังต่อเนื่อง

แล้วเครื่องมือวัดก็ยืนยันสิ่งที่เห็น
หลังจากนั้น ผมถึงเริ่มวัดด้วย ColourSpace, i1Pro3 และ Raspberry Pi PGenerator
สิ่งที่ผมชอบมากคือ ผลการวัดออกมาตรงกับสิ่งที่เห็นก่อนหน้านั้นแทบทั้งหมด
White Balance ยังมีความคลาดเคลื่อนในบางช่วงของ Grayscale ซึ่งอธิบายได้ว่าทำไม Whites ถึงยังดูไม่ค่อยสะอาด และโทนภาพโดยรวมยังให้ความรู้สึกว่าขาดความสมดุลอยู่เล็กน้อย
สำหรับผม White Balance ไม่ได้มีผลแค่เรื่องสีขาว แต่ส่งผลต่อความเป็นธรรมชาติของภาพทั้งระบบ ไม่ว่าจะเป็น Skin Tone รายละเอียดในส่วนสว่าง หรือความรู้สึกของภาพโดยรวม

เมื่อดูกราฟ Gamma ต่อ สิ่งที่เห็นก็สอดคล้องกับความรู้สึกตอนดูหนังเช่นกัน
เส้น Gamma ยังไม่เกาะกับเส้นอ้างอิงตลอดช่วงความสว่าง ทำให้ Midtone ถูกยกขึ้นเล็กน้อย ภาพจึงดูสว่าง โปร่ง และรู้สึกว่าความลึกของภาพยังไม่เด่นเท่าที่ควร
ในฉากมืด Shadow ยังมีรายละเอียด แต่การแยกระหว่างวัตถุกับพื้นหลังยังไม่ชัด ทำให้ภาพยังไม่ให้ความรู้สึกของมิติได้เต็มศักยภาพ

สำหรับผม กราฟไม่ได้มีหน้าที่บอกว่าภาพสวยหรือไม่สวย
แต่กราฟช่วยอธิบายว่า ทำไมภาพถึงให้ความรู้สึกแบบนั้น
เมื่อสิ่งที่เห็นด้วยตา และผลที่วัดได้ สอดคล้องกัน เราก็มั่นใจได้ว่าการ Calibration จะเดินไปถูกทิศทาง
จากผลการวัด เราเริ่มเห็นทิศทางของ Calibration
เมื่อ White Balance และ Gamma เริ่มอธิบายสิ่งที่เห็นได้ชัดเจนแล้ว ผมจึงมาดูต่อที่ Color Gamut
สิ่งที่น่าสนใจคือ Primary Colors อย่าง Red, Green และ Blue ของ Epson EH-TW9400 เครื่องนี้ ทำได้ดีอยู่แล้วตั้งแต่โรงงาน
ตำแหน่งของสีหลักอยู่ใกล้กับค่าอ้างอิง ทำให้ไม่มีเหตุผลที่จะต้องเข้าไปปรับแก้ในส่วนนี้
แต่เมื่อดูรายละเอียดของ Secondary Colors จะเริ่มเห็นว่าบางสี โดยเฉพาะ Yellow, Cyan และ Magenta ยังสามารถเก็บรายละเอียดได้อีกเล็กน้อย
ตรงนี้เองที่ CMS จะเข้ามามีบทบาท

ผมเลือกตรวจสอบกราฟ CIE u’v’ ควบคู่กันด้วย เพราะเป็นกราฟที่ช่วยให้เห็นความคลาดเคลื่อนของสีในลักษณะที่สัมพันธ์กับการรับรู้ของสายตามนุษย์มากขึ้น
เมื่อพิจารณาทั้ง CIE xy และ CIE u’v’ ร่วมกัน ก็ยืนยันผลในทิศทางเดียวกัน คือสีหลักยังทำได้ดีอยู่แล้ว ขณะที่สีรองบางตำแหน่งยังมีพื้นที่ให้ปรับปรุงได้
ดังนั้น เป้าหมายของการ Calibration ในขั้นตอนนี้ จึงไม่ใช่การเปลี่ยน Character ของโปรเจคเตอร์ แต่เป็นการเก็บรายละเอียดของสีรองให้เข้าใกล้ค่าอ้างอิงมากขึ้น โดยยังคงจุดเด่นของเครื่องเอาไว้

จากข้อมูลทั้งหมด ผมเริ่มเห็นภาพของงานนี้ชัดขึ้น
White Balance และ Gamma คือจุดที่ควรเริ่มต้นก่อน เพราะเป็นพื้นฐานของภาพทั้งหมด
ส่วน CMS จะเข้ามาเก็บรายละเอียดในภายหลัง โดยเน้นเฉพาะสีที่ยังมีความคลาดเคลื่อน ไม่ใช่การปรับทุกสีเหมือนกันทั้งหมด
Calibration ไม่ใช่การปรับทุกเมนู
พอรู้แล้วว่าปัญหาอยู่ตรงไหน การทำงานก็ง่ายขึ้นครับ
ผมเริ่มจาก White Balance และ Gamma ก่อน เพราะสองส่วนนี้เป็นพื้นฐานของภาพทั้งหมด
ถ้าสองส่วนนี้ยังไม่ถูกต้อง การไปปรับ CMS หรือ Color Gamut ต่อ ก็แทบไม่มีประโยชน์ เพราะพื้นฐานของภาพยังไม่สมดุล
หลังจากปรับ White Balance จน Grayscale มีความต่อเนื่องมากขึ้น ผมจึงกลับมาตรวจสอบ Gamma อีกครั้ง เพื่อให้การไล่ระดับความสว่างตั้งแต่ Shadow ไปจนถึง Highlight เป็นธรรมชาติมากที่สุด

เมื่อ White Balance เริ่มนิ่งแล้ว ผมจึงตรวจสอบ Gamma อีกครั้ง
ผลที่ได้คือเส้น Gamma สามารถเกาะกับเส้นอ้างอิงได้ต่อเนื่องมากขึ้น
สิ่งที่เปลี่ยนไม่ใช่แค่ตัวเลขในกราฟ แต่คือความรู้สึกของภาพ
Shadow ดูมีมิติมากขึ้น
Midtone ไม่ดูโปร่งเหมือนก่อน
ส่วน Highlight ยังคงความสว่างไว้ได้ แต่ไม่กลืนรายละเอียดเหมือนเดิม
ทั้งหมดนี้ช่วยให้ภาพดูมีความลึก และแยกระยะหน้า–หลังได้ชัดเจนขึ้น
Gamma / EOTF หลัง Calibration

เมื่อ White Balance และ Gamma อยู่ในจุดที่ต้องการแล้ว ผมจึงกลับมาตรวจสอบ Color Gamut อีกครั้ง
ผลที่ได้คือ Primary Colors ยังคงอยู่ในตำแหน่งที่ดีเหมือนเดิม จึงไม่มีเหตุผลที่จะเข้าไปปรับเปลี่ยน
สิ่งที่ใช้เวลาจริง ๆ คือการเก็บรายละเอียดของ Yellow, Cyan และ Magenta ให้สัมพันธ์กับสีหลักมากขึ้น
สำหรับผม Video Calibration ไม่ใช่การปรับทุกเมนู
แต่คือการเลือกปรับเฉพาะสิ่งที่ทำให้ภาพดีขึ้นจริง และปล่อยให้สิ่งที่ถูกต้องอยู่แล้ว ทำหน้าที่ของมันต่อไป
Color Gamut หลัง Calibration และการปรับ CMS
หลังจาก White Balance และ Gamma อยู่ในจุดที่ต้องการแล้ว ผมจึงกลับมาตรวจสอบ Color Gamut อีกครั้ง
ผลที่ได้ค่อนข้างตรงกับที่คาดไว้ตั้งแต่ตอนวิเคราะห์ก่อน Calibration คือ Primary Colors อย่าง Red, Green และ Blue ยังอยู่ในตำแหน่งที่ดีเหมือนเดิม
ผมจึงเลือกปล่อยสีหลักทั้งหมดไว้ โดยไม่ปรับแก้เพิ่มเติม
ส่วนที่ใช้เวลาในงานนี้จริง ๆ คือการเก็บรายละเอียดของ Secondary Colors โดยเฉพาะ Yellow, Cyan และ Magenta เพื่อให้ตำแหน่งของสีสัมพันธ์กับมาตรฐานมากขึ้น แต่ยังคง Character ของ Epson EH-TW9400 เอาไว้

เมื่อดูกราฟ CIE u’v’ ควบคู่กัน จะเห็นผลในทิศทางเดียวกัน
ตำแหน่งของสีมีความสอดคล้องกับมาตรฐานมากขึ้น ขณะที่สีหลักยังคงรักษาความถูกต้องไว้ได้เหมือนเดิม
สำหรับผม นี่เป็นแนวทางที่เหมาะสมกว่าการพยายามปรับทุกสี เพราะเป้าหมายของ Video Calibration คือการดึงศักยภาพของระบบออกมา ไม่ใช่เปลี่ยนบุคลิกของโปรเจคเตอร์ให้กลายเป็นอีกเครื่องหนึ่ง

เมื่อดูภาพรวมของการวัดทั้งหมด จะเห็นว่าการเปลี่ยนแปลงไม่ได้เกิดขึ้นเพียงจุดใดจุดหนึ่ง
White Balance, Gamma และ Color Gamut ต่างทำงานสอดคล้องกันมากขึ้น
ผลลัพธ์ที่ได้จึงไม่ได้สะท้อนออกมาแค่ในกราฟ แต่จะส่งต่อไปยังภาพยนตร์จริงที่เราเห็นบนจอ ซึ่งเป็นสิ่งที่สำคัญที่สุดของงาน Video Calibration


กลับมาดูหนังเรื่องเดิมอีกครั้ง
หลังจาก Calibration เสร็จ ผมจะกลับไปเปิดฉากเดิมอีกครั้ง
เพราะสุดท้ายแล้ว สิ่งที่สำคัญที่สุดไม่ใช่กราฟ
แต่คือภาพที่อยู่บนจอ
สิ่งแรกที่รู้สึกคือ Whites ดูสะอาดขึ้น
Skin Tone ดูเป็นธรรมชาติมากขึ้น
Shadow มีมิติมากขึ้น
รายละเอียดในฉากมืดแยกออกจากกันได้ง่ายกว่าเดิม
ส่วนฉากสว่างยังคงความสว่างไว้ แต่ไม่รู้สึกว่าภาพโปร่งจนเสียมิติ
ตัวละครเริ่มแยกออกจากพื้นหลังได้ชัดขึ้น
ภาพดูนิ่งขึ้น
แล้วก็สบายตาขึ้นอย่างรู้สึกได้

ความแตกต่างไม่ได้เป็นแบบเปิดเครื่องแล้วร้องว่า “ว้าว”
แต่มันเป็นความเปลี่ยนแปลงที่ค่อย ๆ รู้สึกได้เมื่อดูหนังต่อเนื่อง
หลายฉากที่เคยดูอยู่แล้ว กลับเริ่มเห็นรายละเอียดที่ไม่เคยสังเกตมาก่อน
สีผิวดูเป็นธรรมชาติขึ้น
รายละเอียดของเสื้อผ้า พื้นผิว และองค์ประกอบในฉากดูชัดขึ้น
ขณะเดียวกัน ความลึกของภาพก็ทำให้การรับชมมีอรรถรสมากขึ้น


สำหรับผม นี่คือช่วงเวลาที่สนุกที่สุดของการทำ Video Calibration
เพราะหลังจากใช้เวลาวิเคราะห์ วัดผล และปรับแต่งมาตลอดทั้งกระบวนการ
สุดท้าย สิ่งที่ตอบคำถามทุกอย่างได้ดีที่สุด ไม่ใช่กราฟ
แต่คือภาพยนตร์ที่กำลังเล่นอยู่ตรงหน้า
สิ่งที่ผมชอบที่สุดของงานนี้
ผมชอบตอนที่เปิดหนังเรื่องเดิม หลังจาก Calibration เสร็จครับ
ไม่ใช่เพราะกราฟสวย
แต่เพราะภาพที่อยู่ตรงหน้า ทำให้รู้สึกเหมือนกำลังดูหนังเรื่องเดิม…ในเวอร์ชันที่สมบูรณ์ขึ้น
สำหรับผม นั่นคือความหมายของ Video Calibration
ไม่ใช่การทำให้สีสดที่สุด
ไม่ใช่การทำให้ Contrast จัดที่สุด
แต่เป็นการดึงศักยภาพของระบบทั้งหมดออกมา ให้ภาพที่ลูกค้าเห็นทุกวัน สวยขึ้น เป็นธรรมชาติขึ้น และดูได้สบายตามากขึ้น
บางครั้งความแตกต่างอาจไม่ได้หวือหวาในห้านาทีแรก
แต่ยิ่งดู ยิ่งรู้สึก
และสุดท้าย ลูกค้าหลายคนก็มักพูดคล้าย ๆ กันว่า
“เหมือนได้เปิดดูหนังเรื่องเดิม…แต่รู้สึกเหมือนได้ดูใหม่อีกครั้ง”

บทความที่เกี่ยวข้อง
ติดต่อ HDT Homedigital
☎ โทรศัพท์ : 091-4462515 (Ball)
LINE ID : zeezed-100
ⓕ Official Facebook Page : HDT Homedigital
ติดตามผลงานการติดตั้ง รีวิว และบทความด้าน Home Theater, Audio Calibration และ Video Calibration ได้ทาง Official Facebook Page ของ HDT Homedigital
────────────────────
HDT Homedigital
Bring The Cinema To Your Room
Home Theater Design • Supply • Installation • Audio Calibration • Video Calibration

