Home Theater 7.2.4 ห้องนี้ HDT Homedigital ดูแลตั้งแต่งานออกแบบห้อง งานอะคูสติก ติดตั้งระบบภาพและเสียง ไปจนถึงการตรวจวัดและปรับเสียงหลังติดตั้งเสร็จ
ระบบเสียงเป็น Dolby Atmos 7.2.4 Channel ใช้ลำโพง Canton GLE Series, Marantz SR7015, Emotiva BasX A3 และซับวูฟเฟอร์สองตัว ส่วนระบบภาพเป็น BenQ V7050i 4K Laser UST จับคู่กับจอ Genius Screen Optical UST ขนาด 110 นิ้ว
ภาพรวมจึงไม่ใช่แค่การนำเครื่องเสียงมาวางในห้อง แต่เป็นการกำหนดตำแหน่งนั่งดูหนัง ลำโพง จอภาพ งานผนัง และแผงซับเสียงไปพร้อมกันตั้งแต่ต้น
ห้อง Home Theater ที่ดีไม่ได้เริ่มจากการซื้อเครื่องที่แพงที่สุด แต่เริ่มจากการทำให้ห้อง ตำแหน่งลำโพง และอุปกรณ์ทั้งหมดไปด้วยกันได้
ห้อง Home Theater 7.2.4 คืออะไร?
ระบบ 7.2.4 ของห้องนี้ประกอบด้วยลำโพงระดับหู 7 แชนเนล ซับวูฟเฟอร์ 2 ตัว และลำโพง Dolby Atmos บนฝ้า 4 ตัว เมื่อนับเฉพาะลำโพงที่ต้องใช้ภาคขยาย จะมีทั้งหมด 11 แชนเนล ส่วนซับวูฟเฟอร์ทั้งสองตัวมีภาคขยายอยู่ภายในตัวเอง
การทำระบบแบบนี้ไม่ได้จบแค่ติดลำโพงให้ครบ แต่ต้องวางมุมและระยะของลำโพงแต่ละตำแหน่งให้สัมพันธ์กับจุดนั่งฟังด้วย ไม่อย่างนั้นเพิ่มลำโพงไปเยอะแค่ไหน เสียงก็อาจยังไม่ต่อเนื่องเป็นลูกเดียวกัน
งานอะคูสติกที่เป็นส่วนหนึ่งของห้อง
งานผนังห้องนี้ใช้ไม้ตกแต่งสลับกับแผงอะคูสติกสีดำ มองด้วยตาจะเห็นเป็นงานตกแต่งห้อง แต่ด้านหลังมีหน้าที่ช่วยควบคุมเสียงสะท้อนด้วย
วิธีนี้ทำให้ห้องยังดูเรียบร้อย ไม่เหมือนเอาแผงซับเสียงมาติดเพิ่มทีหลัง และช่วยให้เรากำหนดตำแหน่งของวัสดุอะคูสติกได้ตั้งแต่ตอนออกแบบผนัง
ในหน้างานจริง เรื่องอะคูสติกควรคิดพร้อมกับตำแหน่งลำโพงและตำแหน่งนั่งฟัง เพราะทั้งสามอย่างส่งผลถึงกันโดยตรง ถ้าทำห้องเสร็จหมดแล้วค่อยกลับมาแก้ ปกติจะเสียทั้งพื้นที่และรูปแบบของห้องมากกว่าเดิม
อะคูสติกที่ดีไม่จำเป็นต้องเห็นเป็นแผงเต็มผนัง เราซ่อนหน้าที่ของมันไว้ในงานตกแต่งได้ ถ้าวางแผนไว้ตั้งแต่เริ่มทำห้อง
ด้านหลังห้องยังใช้แนวทางเดียวกัน มีทั้งพื้นผิวไม้ พื้นที่ซับเสียง และตำแหน่งลำโพงรอบทิศทางอยู่ในผนังชุดเดียวกัน ตรงนี้เป็นเหตุผลว่าทำไมตอนออกแบบห้องดูหนัง เราต้องมองทั้งห้อง ไม่ใช่สนใจเฉพาะผนังด้านหน้าที่มีจอภาพ
ตำแหน่งนั่งฟังกับลำโพง Surround
ลำโพง Surround และ Surround Back ใช้ Canton GLE 20 จำนวน 4 ตัว ติดตั้งรอบตำแหน่งนั่งดูหนัง เพื่อเชื่อมสนามเสียงจากด้านหน้าไปยังด้านข้างและด้านหลัง
ตำแหน่งของลำโพงกลุ่มนี้สำคัญกว่าที่หลายคนคิด ถ้าติดใกล้ศีรษะเกินไปหรือยิงเสียงตรงเกินไป เราจะได้ยินเป็นเสียงจากลำโพงแต่ละตัว แทนที่จะรู้สึกว่าเสียงโอบล้อมอยู่รอบตัว
ในภาพนี้จะเห็นลำโพง Canton บนผนัง และ Klipsch R-112SW วางอยู่ด้านล่าง ซึ่งเป็นหนึ่งในซับวูฟเฟอร์สองตัวของห้อง
ลำโพง Atmos ใช้ Definitive Technology DI 8R จำนวน 4 ตัว ติดตั้งบนฝ้า เพื่อสร้างชั้นเสียงด้านบนให้กับระบบ Dolby Atmos
ระบบ 7.2.4 ไม่ได้ฟังดีขึ้นเพราะมีลำโพงเยอะอย่างเดียว แต่ฟังดีขึ้นเมื่อแต่ละตำแหน่งส่งต่อเสียงถึงกันได้อย่างต่อเนื่อง
ชุดลำโพงหน้า Canton GLE Series
ชุดด้านหน้าใช้ Canton GLE 90 เป็นลำโพงคู่ซ้าย–ขวา และใช้ Canton GLE 50 เป็นลำโพงเซนเตอร์ใต้จอ
สามตัวนี้รับงานหลักของหนังแทบทั้งหมด ทั้งบทสนทนา ดนตรี และเอฟเฟกต์ที่เกิดขึ้นด้านหน้าจอ การใช้ลำโพงจากซีรีส์เดียวกันช่วยให้ลักษณะเสียงของแชนเนลหน้าไปในทิศทางเดียวกัน เวลามีเสียงเคลื่อนผ่านจากซ้ายไปกลางและไปขวาจึงไม่รู้สึกว่าโทนเสียงเปลี่ยนกลางทาง
หัวใจของระบบคือ Marantz SR7015 ซึ่งประมวลผลได้สูงสุด 11.2 แชนเนล แต่มีภาคขยายในตัว 9 แชนเนล จึงเพิ่ม Emotiva BasX A3 Power Amplifier สำหรับช่วยขับลำโพงสามแชนเนลด้านหน้า ทำให้ระบบสามารถใช้งานลำโพงครบ 7.2.4 ได้ และให้ภาคขยายแยกมาดูแลงานสำคัญบริเวณหน้าห้องโดยตรง
ซับวูฟเฟอร์สองตัวต่างรุ่น ใช้ร่วมกันได้ไหม?
ห้องนี้ใช้ซับวูฟเฟอร์สองตัวต่างรุ่นกัน ได้แก่ Velodyne Impact X15 ขนาด 15 นิ้ว และ Klipsch R-112SW ขนาด 12 นิ้ว
คำถามที่เจอบ่อยคือ ซับวูฟเฟอร์ต่างรุ่นใช้ด้วยกันได้หรือไม่? คำตอบคือใช้ได้ แต่ไม่ควรตั้งค่าด้วยการเปิดทั้งสองตัวแล้วเพิ่มเสียงให้ดังพอ ๆ กัน เพราะซับแต่ละรุ่นมีการตอบสนอง กำลังขับ ความไว และพฤติกรรมด้านเฟสต่างกัน
สิ่งที่ต้องดูจริง ๆ คือเมื่อซับทั้งสองตัวทำงานพร้อมกันแล้ว การตอบสนองที่ตำแหน่งนั่งฟังเป็นอย่างไร มีช่วงไหนเสริมกัน ช่วงไหนหักล้างกัน และเชื่อมต่อกับลำโพงหลักบริเวณ Crossover ได้ดีแค่ไหน
ซับสองตัวจึงไม่ได้มีไว้เพื่อเพิ่มความดังเพียงอย่างเดียว ถ้าวางตำแหน่งและตั้งค่าดี เราสามารถใช้ซับทั้งคู่ช่วยให้เบสกระจายตัวในพื้นที่รับฟังได้สม่ำเสมอกว่าการใช้ซับเพียงตัวเดียว
ซับวูฟเฟอร์สองตัวต่างรุ่นไม่ใช่ปัญหาที่แก้ไม่ได้ แต่ต้องวัดและตั้งจากผลรวมของทั้งระบบ ไม่ใช่ปรับซับแต่ละตัวแยกกันแล้วหวังว่าจะรวมกันพอดีเอง
ระบบภาพ BenQ V7050i กับจอ UST 110 นิ้ว
ระบบภาพใช้ BenQ V7050i 4K Laser UST จับคู่กับ Genius Screen Optical UST ขนาด 110 นิ้ว
BenQ V7050i เป็นโปรเจคเตอร์ Ultra Short Throw ที่วางใกล้จอได้ จึงไม่ต้องแขวนเครื่องไว้ด้านหลังห้องเหมือนโปรเจคเตอร์ระยะฉายทั่วไป ผู้ผลิตระบุความละเอียด 4K UHD ความสว่าง 2,500 ANSI Lumens และขอบเขตสี DCI-P3 98%
จอ Optical UST ถูกเลือกให้เหมาะกับทิศทางแสงของโปรเจคเตอร์ประเภทนี้โดยเฉพาะ การเลือกเครื่องฉายกับจอให้เข้าคู่กันสำคัญมาก เพราะต่อให้โปรเจคเตอร์ดี แต่ใช้จอไม่เหมาะกับทิศทางแสง ภาพที่เห็นจริงก็อาจไม่ได้คุณภาพตามที่ควรจะเป็น
การวางโปรเจคเตอร์ UST ยังต้องคำนวณพื้นที่ของชั้นวาง ระยะจากผนัง และความสูงของจอไว้ตั้งแต่ตอนออกแบบหน้าห้อง ไม่ใช่รอให้ติดจอเสร็จแล้วค่อยหาตำแหน่งวางเครื่อง
ติดตั้งเสร็จแล้ว ทำไมยังต้องตรวจวัดด้วย REW?
หลังติดตั้งลำโพงและซับวูฟเฟอร์ครบแล้ว เรายังต้องตรวจวัดระบบด้วย REW หรือ Room EQ Wizard
- ดูการตอบสนองของเสียงในแต่ละช่วงความถี่
- หาจุดที่เบสเสริมหรือหักล้างกัน
- ตรวจการเชื่อมต่อบริเวณ Crossover
- ดูความสัมพันธ์ด้านเวลาและเฟส
- ตรวจผลรวมของซับวูฟเฟอร์ทั้งสองตัวที่ตำแหน่งนั่งฟัง
โดยเฉพาะห้องนี้ที่ใช้ซับวูฟเฟอร์ต่างรุ่นกัน ข้อมูลจากการวัดช่วยให้เรารู้ว่าควรแก้ที่ตำแหน่ง ระดับเสียง Delay หรือ Phase แทนการหมุนปุ่มไปเรื่อย ๆ แล้วตัดสินจากความรู้สึกเพียงอย่างเดียว
การ Calibration ไม่ได้ใช้แทนการจัดวางลำโพงหรืองานอะคูสติก แต่เป็นขั้นตอนที่เข้ามาเก็บรายละเอียดหลังจากพื้นฐานของห้องและการติดตั้งถูกจัดไว้เรียบร้อยแล้ว
อ่านขั้นตอนเพิ่มเติมได้ที่ Home Theater Audio Calibration Workflow และ Time Alignment สำหรับ Home Theater
รายการอุปกรณ์ในห้อง Home Theater 7.2.4
| ส่วนของระบบ | ยี่ห้อและรุ่น | จำนวน |
|---|---|---|
| AV Receiver | Marantz SR7015 | 1 |
| Power Amplifier | Emotiva BasX A3 | 1 |
| ลำโพงคู่หน้า | Canton GLE 90 | 2 |
| ลำโพงเซนเตอร์ | Canton GLE 50 | 1 |
| Surround / Surround Back | Canton GLE 20 | 4 |
| ลำโพง Dolby Atmos | Definitive Technology DI 8R | 4 |
| Subwoofer | Velodyne Impact X15 | 1 |
| Subwoofer | Klipsch R-112SW | 1 |
| 4K Laser UST Projector | BenQ V7050i | 1 |
| จอรับภาพ | Genius Screen Optical UST 110 นิ้ว | 1 |
คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับห้อง Home Theater 7.2.4
ระบบ 7.2.4 เหมาะกับห้องแบบไหน?
เหมาะกับห้องที่มีพื้นที่วางลำโพงระดับหูครบ 7 แชนเนล และสามารถติดลำโพง Atmos บนฝ้าได้ 4 ตัว ขนาดห้องอย่างเดียวไม่ใช่คำตอบ ต้องดูระยะนั่งฟัง รูปทรงห้อง และตำแหน่งติดตั้งร่วมกันด้วย
Marantz SR7015 ทำระบบ 7.2.4 ได้เลยหรือไม่?
SR7015 ประมวลผลเสียงได้ 11.2 แชนเนล แต่มีภาคขยายในตัว 9 แชนเนล หากต้องการใช้งานลำโพงครบ 7.2.4 พร้อมกัน จึงต้องเพิ่มพาวเวอร์แอมป์ภายนอกอย่างน้อย 2 แชนเนล ห้องนี้ใช้ Emotiva BasX A3 แบบสามแชนเนลมาช่วยขับชุดลำโพงหน้า
ซับวูฟเฟอร์สองตัวต้องเป็นรุ่นเดียวกันหรือไม่?
รุ่นเดียวกันจะตั้งระบบง่ายกว่า แต่ซับต่างรุ่นก็สามารถใช้ร่วมกันได้ หากตรวจวัดและปรับ Level, Delay, Phase และ Crossover จากผลรวมที่ตำแหน่งนั่งฟังอย่างถูกต้อง
ควรทำอะคูสติกก่อนหรือหลังติดตั้งเครื่องเสียง?
ควรวางแผนพร้อมกันตั้งแต่ต้น เพราะตำแหน่งนั่งฟัง ลำโพง ประตู หน้าต่าง และรูปแบบผนังมีผลต่อการออกแบบอะคูสติกทั้งหมด ส่วนการตรวจวัดและปรับละเอียดทำหลังติดตั้งระบบเสร็จ
โปรเจคเตอร์ UST ต้องใช้จอสำหรับ UST หรือไม่?
ควรเลือกจอที่ออกแบบมารับทิศทางแสงจากโปรเจคเตอร์ UST โดยเฉพาะ เพราะโครงสร้างของจอมีผลต่อความสว่าง คอนทราสต์ และการควบคุมแสงรบกวนที่ผู้ชมมองเห็น
ปรึกษาและวางแผนระบบกับ HDT
หากกำลังวางแผนสร้างห้อง Home Theater หรือต้องการปรับปรุงระบบภาพและเสียงภายในบ้าน HDT Homedigital พร้อมช่วยดูตั้งแต่การวางตำแหน่งจอและลำโพง เลือกอุปกรณ์ ออกแบบงานอะคูสติก ติดตั้ง ไปจนถึงการตรวจวัดและปรับจูนหลังติดตั้ง
ติดต่อ HDT Homedigital
☎️ โทรศัพท์: 091-446-2515 (Ball)
💬 LINE ID: zeezed-100
ⓕ Facebook Page: HDT Homedigital
ติดตามผลงานติดตั้ง รีวิวอุปกรณ์ และบทความเกี่ยวกับ Home Theater, Audio Calibration และ Video Calibration ได้ทาง Facebook Page ของ HDT Homedigital
HDT Homedigital
Bring The Cinema To Your Room
Home Theater Design • Supply • Installation • Acoustic Design • Audio Calibration • Video Calibration
